Shekaru biyu bayan zanga-zangar #EndBadGovernance da aka gudanar a faɗin Nijeriya kan tsadar rayuwa, wadda ta yi sanadin mutuwar mutane 12 tare da jikkata wasu da dama a jihar Kano, har yanzu iyalan waɗanda abin ya shafa na jiran gwamnatin jihar ta biya su diyya, kamar yadda Daily Trust ta ruwaito.
An gudanar da zanga-zangar ne tsakanin 1 zuwa 10 ga watan Agustan 2024, domin nuna adawa da matsin tattalin arziki da tsadar rayuwa da suka biyo bayan cire tallafin man fetur da kuma sauya tsarin canjin kuɗaɗen ƙasashen waje da gwamnatin Shugaba Bola Ahmed Tinubu ta aiwatar.
Rahotanni sun nuna cewa jami’an tsaro ne suka harbe wasu daga cikin masu zanga-zangar har suka mutu, yayin da Amnesty International ta ce akalla mutum 24 ne suka rasa rayukansu a jihohi daban-daban, inda Kano ta fi kowace jiha yawan waɗanda suka mutu.
Bayan faruwar lamarin, Gwamnan Kano Abba Kabir Yusuf ya kafa kwamitin bincike ƙarƙashin jagorancin Mai Shari’a Lawal Wada domin binciken kashe-kashen da barnar da aka yi yayin zanga-zangar.
Kwamitin ya karɓi shaidu, bidiyo da bayanai daga iyalan waɗanda abin ya shafa.
Kwamitin ya ba da shawarar a gurfanar da waɗanda ke da hannu a kashe-kashen tare da biyan diyya ga iyalan waɗanda suka mutu da waɗanda suka jikkata ko aka lalata musu kadarori.
Sai dai iyalan sun ce har yanzu babu ɗaya daga cikin waɗannan shawarwari da aka aiwatar.
Jagoran iyalan waɗanda abin ya shafa, Sagiru Usman Yarima, ya ce suna neman abubuwa uku daga gwamnati: gurfanar da masu laifi, biyan diyya ga iyalan mamatan da waɗanda suka jikkata ko aka lalata musu dukiyoyi, da kuma tabbatar da an ba waɗanda suka mutu mutuncin da ya dace.
Ɗaya daga cikin waɗanda suka tsira, Muhammad Alhassan, ya ce har yanzu harsashi na jikinsa saboda likitoci sun bayyana cewa cire shi yanzu na iya jefa rayuwarsa cikin haɗari.
Shi kuma ya ce ya ga yadda aka harbe abokinsa Ali har ya mutu.
Haka kuma Fa’iza Haruna ta ce ’yar uwarta Firdausi ta rasa ranta ne lokacin da ta fita sayen gawayi, mako guda kacal kafin aurenta.
Ta ce marigayiyar ta bar yara biyu, kuma suna roƙon gwamnati ta taimaka wa marayun.
Daraktan Amnesty International Nigeria, Isa Sanusi, ya soki gwamnati saboda gazawarta wajen tabbatar da adalci ga waɗanda abin ya shafa, yana mai cewa har yanzu babu wani jami’in tsaro da aka hukunta duk da rahotannin kisan masu zanga-zangar.
Da yake magana kan rahoton kwamitin, Mai Shari’a Lawal Wada ya tabbatar da cewa an miƙa rahoton tun watan Janairun 2025, inda ya ƙunshi shawarwarin biyan diyya, gyaran wasu tsare-tsare da kuma ɗaukar matakan hana irin wannan lamari a gaba.
Wata majiya daga Ofishin Sakataren Gwamnatin Jihar Kano ta tabbatar wa Daily Trust cewa gwamnati ta karɓi rahoton da kuma takardar aiwatar da shawarwarinsa, kuma ana jiran matakin ƙarshe daga ofishin gwamnan kan yadda za a fara aiwatar da su.
